Format chương trình

Mùa 4 có gì mới

Với chủ đề "Quê Mình Có Việc, Gen Z Việt Có Cách", mùa 4 tiếp tục phát huy tinh thần sáng tạo, chủ động và trách nhiệm với cộng đồng của thế hệ trẻ. Chương trình mang đến nhiều điểm mới trong cách thức tham gia, nội dung thử thách và cơ chế đánh giá, đồng thời lần đầu tiên mở rộng sân chơi trên nền tảng Online, tạo cơ hội để ngày càng nhiều sinh viên trên toàn quốc biến ý tưởng thành hành động thiết thực.

Những điểm mới của phiên bản truyền hình trên VTV3

1. Tuyển chọn cá nhân/nhóm

Thay vì chỉ tuyển chọn các đội đại diện do nhà trường giới thiệu, mùa 4 mở rộng cơ hội để sinh viên trên toàn quốc chủ động đăng ký tham gia bằng chính ý tưởng, dự án của mình, dưới hình thức cá nhân hoặc nhóm.

Các thí sinh có cơ hội trực tiếp trình bày và bảo vệ ý tưởng trước Ban Tổ chức và Ban Giám khảo tại vòng Tuyển quân. Những dự án được lựa chọn sẽ tiếp tục nhận được sự hỗ trợ của nhà trường để hoàn thiện đội hình và tham gia các vòng thi tiếp theo.

Cơ chế tuyển chọn mới khuyến khích sinh viên mạnh dạn chia sẻ ý tưởng, đồng thời giúp chương trình khám phá thêm nhiều sáng kiến và góc nhìn đa dạng, xuất phát từ những vấn đề thực tế tại địa phương và cộng đồng.

2. Đưa tiếng nói của cộng đồng vào quá trình đánh giá dự án

Một điểm mới nổi bật của mùa 4 là sự tham gia sâu hơn của người dân địa phương vào hành trình triển khai và đánh giá các dự án.

Người dân và các đối tượng thụ hưởng không chỉ là những người được hưởng lợi từ dự án mà còn trực tiếp trải nghiệm, góp ý và phản hồi về các giải pháp do sinh viên đề xuất.

Đặc biệt, phản hồi từ cộng đồng chính thức trở thành một phần trong kết quả đánh giá, bên cạnh các tiêu chí chuyên môn của Ban Giám khảo.

Sự thay đổi này đặt ra yêu cầu cao hơn đối với các đội thi: một ý tưởng sáng tạo và phần thuyết trình thuyết phục là chưa đủ, các giải pháp còn cần chứng minh được tính phù hợp, khả thi và giá trị thực tế đối với cộng đồng mà dự án hướng đến.

3. Tăng trải nghiệm thực địa, đưa sinh viên đến gần hơn với thực tế

Mùa 4 dành trọn hai tập phát sóng cho hành trình thực địa, tăng đáng kể thời lượng so với các mùa trước.

Đây là giai đoạn các đội thi trực tiếp đưa giải pháp vào triển khai tại địa phương, đối mặt với những tình huống thực tế, lắng nghe phản hồi từ cộng đồng và điều chỉnh dự án để đáp ứng tốt hơn nhu cầu của người thụ hưởng.

Qua đó, khán giả không chỉ theo dõi những ý tưởng được trình bày trên sân khấu mà còn chứng kiến quá trình sinh viên biến ý tưởng thành hành động, vượt qua thử thách và từng bước tạo ra những giá trị thiết thực cho cộng đồng.

Mở rộng sân chơi trên nền tảng Online

Song song với hành trình của 8 đội thi trên VTV3, mùa 4 lần đầu tiên mở rộng sân chơi với Cuộc thi Online Sinh viên Thế hệ Mới 2026, tạo thêm cơ hội để sinh viên trên toàn quốc tham gia bằng chính những ý tưởng, dự án xuất phát từ nơi mình sinh sống, học tập hoặc gắn bó.

Nếu phiên bản truyền hình tập trung vào hành trình trải nghiệm và triển khai dự án của các đội thi được tuyển chọn, thì Cuộc thi Online mở rộng cơ hội để nhiều sinh viên cùng tham gia, chủ động nhận diện vấn đề, đề xuất giải pháp và phát huy khả năng sáng tạo nhằm đóng góp tích cực cho quê hương, cộng đồng.

VnExpress tham gia mùa 4 với vai trò Đối tác truyền thông và triển khai Cuộc thi Online, phối hợp phát triển và vận hành nền tảng dự thi tại website Sinhvienthehemoi.com. Với thế mạnh về báo chí, truyền thông và mạng lưới chuyên gia, VnExpress góp phần lan tỏa những sáng kiến của sinh viên, kết nối các dự án với cộng đồng và đưa tinh thần “Quê Mình Có Việc, Gen Z Việt Có Cách” đến với đông đảo sinh viên trên toàn quốc.

Format chương trình

1. Lộ diện

Số lượng: Chọn 8 đội

Tập 1: Tuyển quân miền Bắc

Tập 2: Tuyển quân miền Nam và miền Trung

Sinh viên tham gia 01 buổi tuyển quân tập trung do VTV3 tổ chức tại các khu vực.

Cơ chế tham gia:

Tại Vòng “Lộ diện”, cá nhân hoặc nhóm sinh viên trực tiếp thuyết trình và bảo vệ ý tưởng/dự án trước Ban Tổ chức và Ban Giám khảo. Căn cứ vào chất lượng dự án và năng lực của thí sinh, Ban Tổ chức tiến hành đánh giá, lựa chọn các cá nhân, nhóm dự án đáp ứng yêu cầu để bước vào vòng tiếp theo.

Cơ chế lựa chọn:

BTC/BGK lựa chọn dự án dựa trên các tiêu chí: vấn đề có thật, đối tượng thụ hưởng rõ, khả năng triển khai trong khuôn khổ chương trình, tiềm năng tạo tác động và chất liệu truyền hình.

Dự án được chọn đồng nghĩa với việc trường sở hữu dự án đó được chọn vào mùa thi.

Chốt dự án & đại diện trường

Sau Vòng “Lộ diện”, Ban Tổ chức tổng hợp kết quả và gửi thông báo tới các đơn vị, thí sinh tham gia.

Đối với các trường đủ điều kiện bước vào vòng tiếp theo, Nhà trường phối hợp cùng các thí sinh được lựa chọn thảo luận, thống nhất 01 dự án chính thức và chốt đội hình gồm 05 sinh viên đại diện Nhà trường tham gia các vòng thi đấu toàn quốc.

2. Sân khấu và phản biện

Đây là vòng ra mắt chính thức dự án. Mỗi đội giới thiệu dự án qua 4 lớp bắt buộc:

Video đội thi tự sản xuất

Video ngắn giới thiệu vấn đề mà đội lựa chọn: vấn đề thật nằm ở đâu, cộng đồng/người thụ hưởng là ai, vì sao vấn đề này đáng được giải quyết, đội nhìn thấy cơ hội thay đổi gì. Video cần ngắn gọn, sáng tạo, dễ hiểu, có góc nhìn sinh viên; tránh biến thành clip quảng bá trường.

Tiết mục sân khấu hoá

Tiết mục tạo nhận diện trường, không khí thi đấu và cảm xúc tập thể. Tuy nhiên, tiết mục phải phục vụ trực tiếp cho dự án: làm rõ bối cảnh, tinh thần, vấn đề hoặc cảm xúc của cộng đồng mà đội đang theo đuổi.

Sinh viên được khuyến khích mời người địa phương/người thụ hưởng của dự án cùng tham gia tiết mục.

Pitching của đội chính thức

5 thành viên chính thức trình bày dự án: vấn đề, giải pháp, điểm mới, khả năng triển khai, đối tượng thụ hưởng, dự kiến tác động, nhu cầu nguồn lực và điều cần kiểm chứng ở vòng tiếp theo.

Phần phản biện đối kháng mở

Khác với luật cũ, phần phản biện không giới hạn theo kiểu một đội nêu vấn đề, đội còn lại chọn hai thành viên giải thích và không được nói gì thêm. Mùa 2026 tạo không gian tranh luận linh hoạt hơn, để đội thi được hỏi - đáp - truy vấn - phản hồi nhiều lượt.

3. Thực địa

Số lượng: 4 đội

Tập 7: 2 trường miền Bắc.

Tập 8: 2 trường miền Nam/Trung

Cấu trúc vòng thực địa

Chặng 1: Va chạm thực tế

Đội gặp người thụ hưởng, khảo sát lại bối cảnh, kiểm chứng giả định ban đầu. Mục tiêu là xem vấn đề đội đưa ra có đúng với nhu cầu thật không.

Chặng 2: Điều chỉnh giải pháp

Sau khi nghe phản hồi, đội phải chỉnh phương án. Đây là nơi khai thác teamwork, mâu thuẫn, phân vai, ra quyết định.

Chặng 3: Triển khai trong giới hạn

Đội dùng ngân sách và nguồn lực được cấp để tạo ra một thử nghiệm nhỏ: hoạt động cộng đồng, prototype, chiến dịch truyền thông, mô hình thử nghiệm, sản phẩm mẫu hoặc giải pháp vận hành tại chỗ.

Chặng 4: Đánh giá tại hiện trường

Người dân, người thụ hưởng, đại diện địa phương hoặc đối tác thực tế đánh giá mức độ phù hợp của giải pháp. Đây chưa phải kết quả cuối cùng, nhưng là bằng chứng để đội bước tiếp vào Tập 9.

4. Chung kết

Số lượng: Từ các đội chọn ra Quán Quân và Á Quân

Các đội từ vòng Thực Địa tiếp tục bước vào đêm Chung kết để nhìn lại và chứng minh toàn bộ hành trình phát triển dự án, từ vấn đề ban đầu, những phản biện đã gặp, cách điều chỉnh giải pháp, kết quả thử nghiệm đến tác động thực tế đã tạo ra. Các đội đồng thời phải làm rõ nguồn lực cần thiết để dự án có thể tiếp tục phát triển sau chương trình.

Cấu trúc Chung kết:

Hành trình dự án

Mỗi đội trình chiếu hành trình: vấn đề ban đầu, những phản biện từng gặp, các lần điều chỉnh, khoảnh khắc thực địa, biến số đã xử lý, kết quả thử nghiệm.

Báo cáo tác động

Đội đưa ra bằng chứng: số người tiếp cận, phản hồi người thụ hưởng, sản phẩm/prototype, cam kết địa phương, khả năng duy trì sau chương trình.

Chứng nhận từ cộng đồng

Người dân, người thụ hưởng, đại diện địa phương hoặc đối tác thực tế xuất hiện trực tiếp/trực tuyến để xác nhận dự án có giá trị hay không, có khả năng tiếp tục hay không.

Phản biện cuối cùng

BGK/chuyên gia và hội đồng đồng hành chất vấn về tính bền vững, năng lực mở rộng, rủi ro triển khai, vai trò của đội sau chương trình.

Kêu gọi đồng hành

Thay vì mô phỏng Shark Tank quá mạnh, phần này nên được gọi là “Hội đồng đồng hành” hoặc “Cam kết nguồn lực”. Doanh nghiệp, tổ chức, địa phương, nhà trường có thể cam kết hỗ trợ tiền, chuyên môn, địa điểm, truyền thông, nhân lực hoặc cơ hội triển khai tiếp.

Vinh danh

Công bố Quán quân, Á quân và các giải phụ. Khoảnh khắc vinh danh cần trang trọng, tạo cảm giác thành tích này có giá trị thật với sinh viên, nhà trường và cộng đồng.